ادبیات گلستان

هسته ی تخصصی گروه زبان و ادبیات فارسی متوسطه ی استان گلستان

نمونه سوال ادبیات چهارم

باسمه تعالی

آموزش وپرورش شهرستان گرگان

نام درس :  ادبیات فارسی تخصصی                                      

پایه ورشته :  چهارم انسانی                                                  نوبت :اول

 

ردیف

1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

2

 

الف) قافیه (5/2نمره)

 

1- واژه ی " حنّانه " چند واج دارد؟........................                               

 

2- باتوجه به بیت به پرسش های آن پاسخ دهید:" جان به لب داریم وهم چون صبح خندانیم ما/دست وتیغ عشق را زخم نمایانیم ما "

الف- ردیف را مشخص کنید............................                      ب- واژه های قافیه کدامند؟..........................................

ج- حروف اصلی قافیه را بنویسید.....................                      د- حروف الحاقی رابنویسید.........................................

ه- قاعده ی قافیه رامشخص کنید.......................

 

 3- نوع قافیه های زیر را مشخص کنید.(میانی – درونی – ذوقافیتین)

الف- ای از مکارم تو شده در جهان خبر/افکنده از سیاست تو آسمان سپر.................................

ب- همه درگاه توجویم همه ازفضل تو پویم/همه توحید تو گویم که به توحید سزایی.....................

ج- یارمرا غارمرا عشق جگرخوارمرا/یار تویی غارتویی خواجه نگهدار مرا...........................

 

ب) عروض (5/7نمره)

 

1-     مصوت های بلند،برابر با ........... حرفند.

 

2-     " آ- ی – و " بایدچندمین حرف هجاباشند تا به صورت مصوت بلند تلفظ شوند؟...............................

 

3- خط عروضی واژه های زیر را بنویسید:                                                                 

تبسّم............................                           خواهش.........................

 

4- واژه ی " خوش آهنگ " را یک بار با حذف همزه وبار دیگربدون حذف همزه تقطیع کنید وعلامت هرهجارا درزیرآن قرار دهید:

باحذف همزه................................                  بدون حذف همزه...............................

 

 

5- کدام یک از ارکان زیر درپایان مصراع قرار نمی گیرد؟

الف) --U-                                   ب) -U --                            ج) U --U                                 د) --

 

6-نام ارکان زیر را بنویسید:

U--   ..................                  U---   ........................               -UU-   ……………….  

 

7-باتوجه به تقطیع بیت زیر، انواع اختیارات زبانی و وزنی را درآن پیداکنیدو بنویسید:

" یارباماست چه حاجت که زیادت طلبیم / صحبت دولت آن مونس جان مارا بس "

 

               یار    با    ماست    چ    حا    جت    ک   ز    یا    دت    ط    ل    بیم

             -U      -      -U      U     -      -     U     U    -     -      U   U     -      

         صح ب    ت   دو  ل     ت    آ      مو     ن    س   جا    ما         را     بس

          -    U    U    -    U    U     -      -     U     U   -      -          -       -

 

 

 8-بیت زیر را تقطیع هجایی کنید،سپس ارکان آن را جداکرده ونام ارکان را درزیر هریک بنویسید:

" چوخواهی که نامت بود جاودان / مکن نام نیک بزرگان نهان "

 

 

 

                                                                                                

بارم

 

 

 

25/.

 

5/1

 

 

 

 

 

 

 

75/.

 

 

 

 

 

 

 

25/.

 

 

25/.

 

5/.

 

 

 

1

 

 

 

 

 

25/.

 

 

75/.

 

 

 

2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

5/2

 

 

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4

 

 

 

 

5

 

 

 

 

 

 

 

 

 

6

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

7

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

8

 

 

 

 

پ) معنی ومفهوم شعر ونثر ( 3 نمره)

 

1-مملکت عجم به دست اوبرود…

……………………………………………………

2-مهرگان دیردرکشیدو سرما قوّت نکرد.

..................................................................................................................................................................................

 

3- یکی تحرمه ی عشابسته ودیگری منتظر عشا نشسته.

..................................................................................................................................................................................

 

4-پیشانی عفوتورا پرچین نسازد جرم ما.

..................................................................................................................................................................................

 

 5-دندانه ی هرقصری پندی دهدت نونو / پند سردندانه بشنو ز بن دندان

..................................................................................................................................................................................

 

6-برآمد قیرگون ابری ز روی نیلگون دریا / چورای عاشقان گردان چوطبع بیدلان شیدا

..................................................................................................................................................................................

 

 

ت)معنی لغت (1 نمره )

 

عادت جوانان است که بر پیران تماخره کنند....................            لشکر جرّار وبندگان فرمان بردار....................................

توانگران را به میسّر می شود که مال مزکّا دارند............              یک ره زلب دجله منزل به مداین کن.................................

 

ث) خودآزمایی(5/1 نمره )

 

1-" نقش از روی کار بازخواند " یعنی چه ؟ ...........................................................................................................................

 

2-دربیت " بردجله گری نونو وز دیده زکاتش ده / گرچه لب دریا هست از دجله زکات استان "منظوراز زکات در مصراع اول چیست؟

...................................

 

3-کدام بیت اسلوب معادله دارد؟

الف) پیشانی عفو تورا پرچین نسازد جرم ما / آیینه کی برهم خورد از زشتی تمثال ها

ب) هرشب کواکب کم کنند از روزی ما پاره ای / هر روز گردد تنگ تر سوراخ این غربال ها

 

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ج ) درک مطلب (2نمره )

 

1-باتوجه به عبارت" تادرمستقبل، نور دیده و میوه ی دل من از قصد او ایمن گردد." منظور از قسمت مشخص شده چیست؟

...........................................................

 

2-دربیت" هرکه آمد به جهان نقش خرابی دارد / در خرابات بگویید که هشیار کجاست "  خرابات استعاره از چیست؟

………………………………………

 

3-در عبارت " مذمّت اینان روا مدار که خداوند کرمند ."  " که " به چه معناست؟

………………………………

 

 4-در عبارت" خسرو در این پرگار عیب نقّاش کرده است " منظور از قسمت مشخص شده چیست؟

...............................

 

 

 

 

 

 

 

 

چ) تاریخ ادبیات ودانش های ادبی(5/1 نمره)

 

1-  " چهارمقاله " اثر کیست؟...............................................

 

 2-صایب تبریزی از مشهورترین چهره های سبک ................... است.

 

 3-ازقرن ششم تا دهم ، دوران رواج سبک............................. است .

 

4-" مقامات حمیدی " نمونه ی چه نوع نثری است؟

الف) مسجع                                                     ب) فنی                                         ج) مصنوع و متکلف                       

 

5-در بیت " بینی که لب دجله چون کف به دهان آرد / گویی زتف آهش لب آبله زد چندان " دو آرایه ی ادبی بیابید وبنویسید .

 

 

 

 

ح ) حفظ شعر ( 1نمره)

 

جاهای خالی را پرکنید:

الف)  ای  نسیم سحر آرامگه  یار کجاست                                           .......................................................

 

ب) آن کس است اهل بشارت که................داند                                     نکته ها هست بسی..............اسرار کجاست

 

 

 

"معصومه خاری-شهرستان گرگان"

 

 

 

25/.

 

5/.

 

 

 

5/.

 

 

5/.

 

 

5/.

 

 

75/.

 

 

 

 

 

1

 

 

 

 

 

 

5/.

 

 

 

5/.

 

 

 

5/.

 

 

 

 

 

 

5/.

 

 

5/.

 

 

 

5/.

 

 

5/.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

25/.

 

25/.

 

25/.

 

25/.

 

 

 

5/.

 

 

 

 

 

 

 

 

5/.

 

5/.

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه 1390/11/05ساعت 0:45  توسط گروه زبان وادبیات فارسی استان گلستان   |